“ต้นจาก” พืชชายเลนที่มีบทบาทสำคัญต่อวิถีชีวิตของชุมชนตำบลบางใบไม้ อำเภอเมือง จังหวัดสุราษฎร์ธานี ซึ่งตั้งอยู่ในพื้นที่ลุ่มน้ำและป่าชายเลนอันอุดมสมบูรณ์ ชุมชนได้ใช้ประโยชน์จากต้นจากอย่างคุ้มค่า และ สืบทอดภูมิปัญญาจากรุ่นสู่รุ่น จนกลายเป็นทั้งทรัพยากรสำคัญและอัตลักษณ์โดดเด่นของท้องถิ่น

สำนักศิลปะและวัฒนธรรม ร่วมกับสถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี ภายใต้โครงการงบยุทธศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี เพื่อการพัฒนาท้องถิ่น ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 ดำเนินกิจกรรมยกระดับอาหารท้องถิ่นเพื่อเพิ่มมูลค่าและหนุนเสริมการท่องเที่ยวสร้างสรรค์เชิงวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน ระหว่างวันที่ 17–18 มีนาคม 2569 ณ ตำบลบางใบไม้ อำเภอเมือง จังหวัดสุราษฎร์ธานี โดยมุ่งนำวัตถุดิบพื้นบ้านมาต่อยอดเชิงสร้างสรรค์ เพื่อเพิ่มมูลค่าและส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน

กิจกรรมนี้เกิดขึ้นภายใต้แนวคิดของนายธีรพันธุ์ จันทร์เจริญ ผู้อำนวยการสำนักศิลปะและวัฒนธรรมที่มุ่งเน้นการนำทรัพยากรท้องถิ่นมาสร้างคุณค่าเชิงเศรษฐกิจ ควบคู่กับการอนุรักษ์ภูมิปัญญาอาหารพื้นบ้านของชุมชน โดยระบุว่า “การสืบทอด และพัฒนาเมนูอาหารจากต้นจากเป็นการต่อยอดทรัพยากรท้องถิ่น สร้างมูลค่าเพิ่ม และสื่อสารอัตลักษณ์ของพื้นที่ ซึ่งสามารถเชื่อมโยงสู่การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมได้อย่างเป็นรูปธรรม”

การขับเคลื่อนกิจกรรมนำโดย ผู้ช่วยศาสตราจารย์พงศ์พิพัฒน์ มากช่วย และผู้ช่วยศาสตราจารย์ศุภัทรชญา วีระกูล รองผู้อำนวยการสำนักศิลปะและวัฒนธรรม พร้อมด้วยบุคลากรผู้รับผิดชอบ ได้แก่ นางสาวกัญญาภัทร คงเรือง เจ้าหน้าที่บริหารงานทั่วไป และนางสาวนิทัศ ไหมจุ้ย นักวิชาการศึกษาชำนาญการ

การลงพื้นที่ในครั้งนี้เป็นการอนุรักษ์ สืบทอด และต่อยอด เมนูอาหารพื้นถิ่นจาก “ต้นจาก” จำนวน 5 เมนู ได้แก่ ต้มส้มปลากระบอกใส่น้ำส้มจาก ยำนกจาก แกงคั่วหัวจากอ่อนปลาย่าง ขนมจาก และลูกจากลอยแก้ว โดยได้รับความอนุเคราะห์จากปราชญ์ชุมชน ประกอบด้วย นางสาวจรัญญา ศรีรักษ์ (กำนันสาว) กำนันตำบลบางใบไม้ และนายเสกสรร เพชรแก้ว สมาชิกสภาองค์การบริหารส่วนตำบลบางใบไม้ หมู่ที่ 1 ร่วมถ่ายทอดองค์ความรู้ผ่านประสบการณ์ และการฝึกปฏิบัติจริง โดยมีชาวบ้าน ผู้นำชุมชน ผู้ประกอบการในพื้นที่ตำบลบางใบไม้ และนักศึกษาสาขาวิชาธุรกิจอาหาร คณะวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏสุราษฎร์ธานี ร่วมกิจกรรม

กิจกรรมดังกล่าวมุ่งส่งเสริมการใช้ทรัพยากรท้องถิ่นอย่างรู้คุณค่า พัฒนาศักยภาพด้านอาหารพื้นถิ่น เพิ่มมูลค่าภูมิปัญญา สร้างรายได้ให้กับชุมชน และขับเคลื่อนเศรษฐกิจฐานรากควบคู่กับการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมอย่างยั่งยืน